
නීතියේ ආධිපත්යය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා ලබා දී ඇති බලතල, එම නීතිය ක්රියාත්මක කිරීමට භාරව සිටින නිලධාරීන්ටම මූල්ය ප්රතිලාභ සැලසීම සඳහා කිසිසේත් භාවිත නොකළ යුතුය. එවැනි ක්රියාමාර්ගයක් මගින් නෛසර්ගික අභිලාෂ ගැටුමක් (Conflict of Interest) නිර්මාණය වන අතර, ආයතනික අවංකභාවය හා විශ්වාසනීයත්වය පළුදු වීමටත්, රාජ්ය නිලධාරීන් සතු අභිමත බලතල (Discretionary Powers) ක්රියාත්මක කිරීමේදී සදාචාර විරෝධී ක්රියා සහ දූෂණය ව්යාප්ත වීමටත් ඉඩ සැලසේ.
මෙම අනතුරුදායක තත්වයට මග පෑදූ නීතිමය විධිවිධානය, එවකට එක්සත් ජාතික පක්ෂ රජය යටතේ 1988 අංක 83 දරන රේගු (සංශෝධන) පනත මගින් ශ්රී ලංකා රේගු ආඥාපනතට ඇතුළත් කරන ලද්දකි. 1977 වසරේදී එවකට ජනාධිපති ජේ.ආර්. ජයවර්ධන මහතා විසින් හඳුන්වා දෙන ලද රැඩිකල් ආර්ථික ලිබරල්කරණ ප්රතිපත්තියෙන් පසුබිම් වූ මෙම සංශෝධනය, රටේ ආර්ථිකය විවෘත කරමින් ආනයන පාලනයන් සැලකිය යුතු ලෙස ලිහිල් කළ පසුබිමක සිදු විය.
එම සංශෝධනය මගින් හඳුන්වා දුන් අදාළ විධිවිධානයේ ඉංග්රීසි පාඨය මෙසේය.
“153. The amount--
(1) of all forfeitures and penalties recovered under this Ordinance or under this Ordinance read with the provisions of any other written law; and
(2) of the proceeds of all such goods as may be disposed of by the Director-General under section 162 of this Ordinance, or under this Ordinance read with the provisions of any other written law, shall be paid into the hands of such Director-General and shall (after deducting any expenses incurred) be paid and applied as follows : -
(a) one half to the Deputy Secretary to the Treasury, out of which sixty per centum shall be credited to the Consolidated Fund and the balance forty per centum to the Customs Officers Management and Compensation Fund (hereinafter in this Ordinance referred to as “ the Fund”) ; and
(b) the other half into a reward fund under the control of the Director-General for distribution, in accordance with a scheme to be approved by the Minister, among customs officers concerned and informers.”
මෙම විධිවිධානයේ මූල්යමය බලපෑම
මෙම නීතිමය විධිවිධානයේ මූල්යමය ප්රතිවිපාක විශේෂයෙන්ම බරපතළය. රේගු වැරදි සිදු කළ ආනයනකරුවන්ගෙන් අය කරගන්නා දඩ මුදල් හා රාජසන්තක කිරීම්වලින් ලැබෙන සමස්ත ආදායම මෙන්ම, අත්අඩංගුවට ගත් භාණ්ඩ විකිණීමෙන් ලැබෙන මුදල් ද සැලකිල්ලට ගත් විට, එම මුදලින් සියයට 30ක් පමණක් මහා භාණ්ඩාගාරයට ලැබෙන අතර ඉතිරි සියයට 70 රේගු නිලධාරීන් හා තොරතුරු සපයන්නන් සඳහා වෙන් කරනු ලැබේ.
එම බෙදාහැරීම පහත පරිදි වේ.
- සියයට 30 - ඒකාබද්ධ අරමුදලට (Consolidated Fund): අය කරගත් මුදලින් පළමු අර්ධයේ සියයට 60ක්. (153(2)(a) වගන්තිය)
- සියයට 20 - රේගු නිලධාරීන්ගේ කළමනාකරණ හා වන්දි අරමුදලට: පළමු අර්ධයේ ඉතිරි සියයට 40ක්. (153(2)(a) වගන්තිය)
- සියයට 50 - ත්යාග අරමුදලට: ඉතිරි අර්ධය, අමාත්යවරයාගේ අනුමැතියට යටත්ව සකස් කළ යෝජනා ක්රමයක් අනුව අදාළ රේගු නිලධාරීන් සහ තොරතුරු සපයන්නන් අතර බෙදාහැරීම සඳහා. (153(2)(b) වගන්තිය)
මෙහිදී විශේෂයෙන් අවධාරණය කළ යුතු කරුණක් වන්නේ, තොරතුරු සපයන්නන්ට අදාළ අවස්ථාවලදී මෙම සියයට 50ක ත්යාග අරමුදලෙන් ලැබෙන්නේ ඉතා සුළු කොටසක් පමණක් බවයි. එබැවින් මෙම ප්රතිපාදනයෙන් වෙන් කර ඇති මුදලේ අතිවිශාල කොටස රේගු නිලධාරීන්ගේ ප්රතිලාභය සඳහාම යොදා ගැනීමට අපේක්ෂා කර ඇති බව පැහැදිලිය.
රේගු වැරදිවලට දඬුවම් පැමිණවීම සහ රාජ්ය ආදායම ආරක්ෂා කිරීම සඳහා ලබා දී ඇති නීතිමය බලයක්, එම නීතිය ක්රියාත්මක කරන නිලධාරීන්ටම මූල්ය ප්රතිලාභ සැලසීම සඳහා කිසිසේත් යොදා නොගත යුතුය. එවැනි නිලධාරීන්ට ලබාදෙන ත්යාග මුදල රජයට ලැබෙන ආදායමට වඩා වැඩි වන තත්වයක් ඇති වූ විට එය හුදෙක් නීතිමය විෂමතාවක් පමණක් නොවේ. එය මහජන මුදල් බරපතළ ලෙස අයථා ලෙස භාවිත කිරීමක් මෙන්ම නීතිය ක්රියාත්මක කිරීමේ ක්රියාවලියේ අවංකභාවයට එල්ල වන තර්ජනයකි.
සාමාන්යයෙන් අභිලාෂ ගැටුම් වළක්වාගත යුත්තේ ආචාරධර්ම, පරිපාලන පාලන ක්රම සහ විනය ක්රියාමාර්ග මගිනි. එහෙත් දඩ මුදල් පනවන නිලධාරීන්ටම එම දඩ මුදල්වලින් මූල්ය ප්රතිලාභ ලැබීමට නීතියෙන්ම හිමිකමක් නිර්මාණය කර ඇති විට, එය හුදෙක් පුද්ගලයකුගේ හැසිරීම පිළිබඳ ගැටලුවක් නොව ආයතනික ගැටලුවක් බවට පත්වේ.
තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය යටතේ කළ ඉල්ලීම
2016 අංක 12 දරන තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිවාසිකම පිළිබඳ පනත යටතේ, 2026.10.19 දින ශ්රී ලංකා රේගුව වෙත තොරතුරු ඉල්ලීමක් ඉදිරිපත් කරන ලදී. එමගින් 2023, 2024 සහ 2025 වර්ෂවලදී අය කරගත් සමස්ත දඩ මුදල් හා රාජසන්තක කිරීම්වල වටිනාකම් මෙන්ම, ඒවායින් රේගු නිලධාරීන් අතර බෙදාහැර ඇති මුදල් සහ මහා භාණ්ඩාගාරයට බැර කර ඇති මුදල් පිළිබඳ සවිස්තරාත්මක තොරතුරු ඉල්ලා සිටින ලදී.
තවද, රේගු ආඥාපනතේ 153(2)(b) වගන්තිය මගින් පැහැදිලිවම අවශ්ය කර ඇති පරිදි, අදාළ මුදල් බෙදාහැරීමේ යෝජනා ක්රමය විෂයභාර අමාත්යවරයාගේ අනුමැතිය ලබාගෙන ක්රියාත්මක කරන්නේද යන්න පිළිබඳව ද පැහැදිලි කිරීමක් ඉල්ලා සිටින ලදී. නීතියෙන් අනිවාර්ය කර ඇති එම අනුමැතිය ලබා නොගෙන මෙම යෝජනා ක්රමය ක්රියාත්මක වන බවට චෝදනා එල්ල වී ඇති බැවින් එය විශේෂ වැදගත්කමක් දරයි.
2026.11.03 දිනැති පිළිතුර මගින්, මෙහෙයුම් කාර්යක්ෂමතාව සම්බන්ධයෙන් කීර්තියක් උසුලන ශ්රී ලංකා රේගුව, සාමාන්යයෙන් තමන් සතුව පහසුවෙන් ලබාගත හැකිව තිබිය යුතු තොරතුරු සැපයීම සඳහා තවත් වැඩ කරන දින 21ක කාලයක් ඉල්ලා සිටීම පුදුමයට කරුණකි.
අදාළ තොරතුරු ලැබුණු පසු, ඒවායේ අවශ්යතාව හා වැදගත්කම අනුව, අදාළ සංඛ්යාලේඛන සහ සත්ය කරුණු මත පදනම් වූ සවිස්තරාත්මක ලිපියක් මගින් මෙම කරුණ පිළිබඳව තවදුරටත් කරුණු හෙළිදරව් කිරීමට අපේක්ෂා කරමි.
කාර්යසාධනය මත පදනම් වූ දිරිගැන්වීම් සහ දඩ මුදල් මත පදනම් වූ ත්යාග
රාජ්ය ආදායම රැස් කිරීමේ හා ආරක්ෂා කිරීමේ වගකීම පැවරී ඇති රාජ්ය නිලධාරීන්ට සාධාරණ කාර්යසාධන දිරිගැන්වීම් ලබාදීමේ කිසිදු වරදක් නැත. එහෙත් එවැනි දිරිගැන්වීම් පැහැදිලි වාර්ෂික ඉලක්ක මත සහ එක් එක් නිලධාරියාගේ කාර්යසාධනය පිළිබඳ වෛෂයික ඇගයීමක් මත පදනම් විය යුතුය. එමෙන්ම සියලුම කාර්ය මණ්ඩල සාමාජිකයන්ට සමානව අදාළ වන විනිවිදභාවයෙන් යුත් ක්රමවේදයක් යටතේ එය ක්රියාත්මක කළ යුතුය. දේශීය ආදායම් දෙපාර්තමේන්තුවේ දිරිගැන්වීම් ක්රමය මෙවැනි නීත්යනුකූල හා පිළිගත හැකි කාර්ය මණ්ඩල කළමනාකරණ ප්රතිපත්තියකට හොඳ උදාහරණයකි.
එහෙත් දඩ මුදල් මත පදනම් වූ මෙවැනි ත්යාග ක්රමයක් නිසා ඇති විය හැකි අහිතකර ප්රතිවිපාක කිහිපයක් පිළිබඳව රජයේ මෙන්ම මහජනතාවගේ ද කඩිනම් අවධානය යොමු විය යුතුය.
මෙහිදී විශේෂයෙන් අවධාරණය කළ යුත්තේ මෙම විවේචනය සමස්ත රේගු නිලධාරීන් වෙත එල්ල කරන චෝදනාවක් නොවන බවයි. බොහෝ නිලධාරීහු තම රාජකාරි අවංකව හා කැපවීමෙන් ඉටු කරති. එහෙත් සුළු පිරිසකගේ ප්රශ්නකාරී හැසිරීම් හේතුවෙන් සමස්ත සේවයේ කීර්තිනාමයට හානි සිදුවිය හැකි අතර, මහජන විශ්වාසය බිඳ වැටීමෙන් ආයතනයේ ගෞරවය රැකගැනීමට කැපවී සිටින බහුතරයක් නිලධාරීන් ද අපකීර්තියට පත්විය හැකිය.
1. අභිලාෂ ගැටුම (Conflict of Interest)
රාජ්ය නිලධාරියකුගේ පෞද්ගලික හෝ මූල්යමය අභිලාෂ ඔහුගේ නිල රාජකාරි නිසි ලෙස ඉටු කිරීම කෙරෙහි බලපෑමක් ඇති කළ හැකි විට හෝ එවැනි බලපෑමක් ඇති වන බවට සාධාරණ සැකයක් මතුවන විට අභිලාෂ ගැටුමක් ඇති වේ.
රාජ්ය නිලධාරීන් තම තීරණ ගත යුත්තේ පෞද්ගලික මූල්ය ප්රතිලාභ පිළිබඳ අපේක්ෂාවකින් තොරව, නීතියට අනුකූලව සහ මහජන යහපත පමණක් සැලකිල්ලට ගනිමිනි.
උදාහරණයක් ලෙස, ආනයනකරුවන්ට පනවන දඩ මුදල් සහ රාජසන්තක කිරීම්වලින් රේගු නිලධාරීන්ට මූල්ය ත්යාග හිමිවන විට, වැඩි වැඩියෙන් වැරදි අනාවරණය කරගැනීමට සහ ඉහළ දඩ මුදල් පැනවීමට ඔවුන් තුළ වක්ර පෞද්ගලික උනන්දුවක් ඇති විය හැකිය. එවිට වැරදි විමර්ශනය කර නීතිය ක්රියාත්මක කරන නිලධාරීන්ම තමන් පනවන දඬුවම්වලින් මූල්යමය ප්රතිලාභ ලබන තත්වයක් නිර්මාණය වේ.
මූලික ගැටලුව වන්නේ නීතිය ක්රියාත්මක කිරීමට භාරව සිටින නිලධාරීන්ට තමන් ගනු ලබන ක්රියාමාර්ගවල ප්රතිඵලය කෙරෙහි පෞද්ගලික මූල්යමය අභිලාෂයක් තිබීමයි. නීතිය ක්රියාත්මක කිරීමේදී මගපෙන්විය යුත්තේ යුක්තිය, සාධාරණත්වය සහ රාජ්ය ආදායම ආරක්ෂා කිරීම යන මූලධර්ම මිස, නීතිය උල්ලංඝනය කරන්නන්ට දඬුවම් පැමිණවීමෙන් ලැබිය හැකි මූල්ය ත්යාග නොවේ.
2. මහජන විශ්වාසය පළුදු වීම
රේගු නිලධාරීන් වැනි රාජ්ය ආදායම් එකතු කරන නිලධාරීන් නීතිය සාධාරණව හා අපක්ෂපාතීව ක්රියාත්මක කරනු ඇතැයි මහජනතාව අපේක්ෂා කරති. ඔවුන්ගේ තීරණ පෞද්ගලික මූල්ය ප්රතිලාභ මත බලපෑමට ලක් නොවිය යුතුය.
අවංක ආනයනකරුවන්ට තම භාණ්ඩ නිදහස් කරගැනීමේදී අනවශ්ය දුෂ්කරතාවලට, අසාධාරණ ලෙස ඉහළ දඩ මුදල්වලට හෝ නිල නොවන ඉල්ලීම්වලට මුහුණ දීමට සිදු වුවහොත්, සමස්ත ක්රමවේදය කෙරෙහි ඔවුන්ගේ විශ්වාසය පළුදු විය හැකිය. එවැනි තත්ව ඇතැම් විට නීති විරෝධී ක්රියාමාර්ගවලට පවා ඔවුන් යොමු කළ හැකිය.
අවසානයේදී මෙය බදු හා රේගු නීතිවලට අනුකූල වීම අධෛර්යමත් කරන අතර, රාජ්ය ආයතන කෙරෙහි මහජන විශ්වාසය පළුදු කර රාජ්ය ආදායමට ද අහිතකර බලපෑම් ඇති කරයි.
3. අනවශ්ය පීඩනය සහ අසමානුපාතික නීති ක්රියාත්මක කිරීම
සෑම රේගු උල්ලංඝනයක්ම බදු හෝ තීරුබදු පැහැර හැරීමේ හෝ රජය වංචා කිරීමේ අරමුණින් සිදු වන්නක් නොවේ. ඇතැම් වැරදි අවංක අත්වැරදීම්, නීතිමය විධිවිධාන පිළිබඳ අර්ථකථන වෙනස්කම්, ලේඛනගත කිරීමේ දෝෂ හෝ තාක්ෂණික අවශ්යතා සපුරාලීමට නොහැකි වීම වැනි හේතු මත සිදුවිය හැකිය.
එවැනි අවස්ථාවලදී, අදාළ නීතිය යටතේ සුදුසු නම්, දඩ මුදල් හා රාජසන්තක කිරීම් වැනි දඬුවම් පැනවීම වෙනුවට සාමාන්යයෙන් Additional Estimates (AEs) ලෙස හැඳින්වෙන අතිරේක බදු හෝ තීරුබදු තක්සේරු කිරීම් මගින් එම කරුණු විසඳිය යුතුය. එවැනි අතිරේක තක්සේරු කිරීම් (AE) මත අයකරනු ලබන මුදල්වලින් ත්යාග හිමිකර ගැනීමට රේගු නිලධාරීන්ට අවස්ථාවක් නොමැති බැවින්, එම ත්යාග ලබාගැනීමේ අරමුණින් දඩ මුදල් පැනවීමට ඇතැම් නිලධාරීන් අසාමාන්ය උනන්දුවක් දක්වන තත්වයක් පවතී.
ඇතැම් රේගු නිලධාරීන් ආනයනකරුවන් විමර්ශනය කිරීම හා නඩු පැවරීම සම්බන්ධයෙන් අවශ්ය සීමාව ඉක්මවා පෞද්ගලික උනන්දුවක් දක්වන බවට චෝදනා එල්ල වී තිබේ. එවැනි තත්වයන් තුළ පෞද්ගලික මූල්ය ත්යාග ලබාගැනීමේ අපේක්ෂාව, නීතිය සාධාරණව ක්රියාත්මක කිරීමේ අරමුණ වෙනස් කර මූල්ය ප්රතිලාභ ලබාගැනීමේ අරමුණක් බවට පරිවර්තනය කරන්නේද යන බරපතළ සැකය මතු වේ.
4. වෘත්තීය අවංකභාවය හා සදාචාරය පළුදු වීම
රේගු නිලධාරීන්ගේ කාර්යසාධනය මැනිය යුත්තේ ඔවුන්ගේ විමර්ශනවල ගුණාත්මකභාවය, තීරණවල නිරවද්යතාව, නීතිය ක්රියාත්මක කිරීමේ සාධාරණත්වය සහ ජාතික ආදායමට ඔවුන් ලබාදෙන දායකත්වය මතය.
එහෙත් දඩ මුදල් මත ත්යාග ලබාදෙන විට, වෘත්තීය කාර්යසාධනය කෙරෙහි තිබිය යුතු අවධානය ක්රමයෙන් නීතිය ක්රියාත්මක කිරීමෙන් උපයාගන්නා මුදල් ප්රමාණය කෙරෙහි යොමු විය හැකිය. මෙය රාජ්ය නිලධාරීන්ගෙන් අපේක්ෂා කරන වෘත්තීය ආචාරධර්ම සහ අවංකභාවය පළුදු කිරීමට හේතු විය හැකිය.
5. නීතියේ ආධිපත්යය දුර්වල වීම
නීතියේ ආධිපත්යය යන්නෙන් අදහස් වන්නේ පෞද්ගලික අභිලාෂවලට හෝ බලපෑම්වලට යටත් නොවී, නීතිය සාධාරණව, සමානව සහ අඛණ්ඩව ක්රියාත්මක කිරීමයි.
සෑම නීති උල්ලංඝනයක්ම නිලධාරීන්ට මූල්ය ප්රතිලාභ උපයාගැනීමේ අවස්ථාවක් ලෙස සැලකීමට දිරිගන්වන ක්රමවේදයක් නීතිය ක්රියාත්මක කිරීමේ ආයතනයක් තුළ නොතිබිය යුතුය. දඩ මුදල් පැනවිය යුත්තේ නීතියේ විධිවිධාන සහ වරදේ බරපතළකම අනුව මිස, එමගින් නිලධාරීන්ට ලැබිය හැකි මූල්ය ත්යාග ප්රමාණය අනුව නොවේ.
එසේ නොවුවහොත්, නීතිය ක්රියාත්මක කිරීම සහ නීතිය තම වාසියට යොදාගැනීම අතර ඇති වෙනස භයානක ලෙස බොඳ වී යා හැකිය.
6. අභිලාෂ ගැටුම ආයතනික ව්යුහය තුළම ස්ථාපිත වීම
මෙවැනි ක්රමවේදයක ඇති විය හැකි බරපතළම ප්රතිවිපාකය වන්නේ අභිලාෂ ගැටුම පුද්ගල මට්ටමේ ගැටලුවක් නොව, ආයතනික ව්යුහයේම කොටසක් බවට පත්වීමයි.
සාමාන්යයෙන් අභිලාෂ ගැටුම් වළක්වාගත යුත්තේ ආචාරධර්ම, පරිපාලන පාලන ක්රම සහ විනය ක්රියාමාර්ග මගිනි. එහෙත් දඩ මුදල් පනවන නිලධාරීන්ටම එම දඩ මුදල්වලින් මූල්ය ප්රතිලාභ ලැබීමට නීතියෙන්ම හිමිකමක් නිර්මාණය කර ඇති විට, එය හුදෙක් පුද්ගලයකුගේ හැසිරීම පිළිබඳ ගැටලුවක් නොව ආයතනික ගැටලුවක් බවට පත්වේ.
එමෙන්ම, තමන් ගනු ලබන නීති ක්රියාත්මක කිරීමේ තීරණවලින් මූල්යමය වාසි ලබන ආයතනයක් තුළ එම තීරණ ස්වාධීනව හා අපක්ෂපාතීව සමාලෝචනය කිරීම ද දුෂ්කර විය හැකිය.
රජයේ වගකීම
ජාතික ජන බලවේග රජය දේශපාලන දූෂණය මැඩලීමේදී සැලකිය යුතු ප්රගතියක් අත්කරගෙන තිබුණද, රාජ්ය සේවය තුළ පවතින නිලධාරිවාදී දූෂණය (Bureaucratic Corruption) මුලිනුපුටා දැමීමේදී, විශේෂයෙන්ම රාජකාරි ඉටු කිරීම සඳහා පුළුල් අභිමත බලතල හිමි රාජ්ය ආදායම් එකතු කරන ආයතන තුළ, එතරම් සාර්ථක වී ඇති බවක් පෙනෙන්නට නැත.
ශ්රී ලංකා රේගුව වැනි රාජ්ය ආදායම් එකතු කරන ආයතන ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක මහතාගේ සෘජු විෂය පථයට අයත් වේ. දූෂණයට එරෙහිව ඔහු දිගු කලක් පුරා ප්රසිද්ධියේ හා දැඩිව පෙනී සිටීම ඔහුගේ දේශපාලන ගමන්මගේ කැපී පෙනෙන ලක්ෂණයකි. එමෙන්ම, ජනාධිපති ලේකම්වරයා මීට පෙර ශ්රී ලංකා රේගුවේ ජ්යෙෂ්ඨ නිලධාරියකු ලෙස සේවය කර තිබීම ද මෙම ගැටලුව සම්බන්ධයෙන් අර්ථවත් මැදිහත්වීමක අවශ්යතාව තවදුරටත් අවධාරණය කරයි.
එබැවින්, රාජ්ය ආදායම් එකතු කරන ආයතන තුළ පවතින දූෂණය සහ එවැනි දූෂණ සඳහා මග පාදන සියලුම අවස්ථා හා විධිවිධාන තුරන් කර, එම ආයතනවල අවංකභාවය පිළිබඳ මහජන විශ්වාසය යළි ගොඩනැගීම මෙම රජයේ බරපතළ වගකීමකි.
මෙම වගකීම, පටු වාසි අපේක්ෂා කරන බලගතු කණ්ඩායම්වල විරෝධතා, වෘත්තීය සමිති තුළ සිටිය හැකි දූෂිත අංගවල බලපෑම් හෝ සැබෑ ආයතනික ප්රතිසංස්කරණවලට බාධා කිරීමට උත්සාහ කරන අවස්ථාවාදී විපක්ෂ දේශපාලන බලවේග හමුවේ කිසිසේත්ම පාවා නොදිය යුතුය. ජාතික හා මහජන යහපත වෙනුවෙන් අවශ්ය මෙම ප්රතිසංස්කරණ ක්රියාත්මක කිරීමට රජය සතුව ඇති දේශපාලන ධෛර්යය සහ අධිෂ්ඨානය ප්රායෝගිකව පෙන්නුම් කළ යුතුය. විශේෂයෙන්ම, රටේ සහ ජනතාවගේ යහපත වෙනුවෙන් මෙවැනි නිර්භීත හා අත්යවශ්ය ප්රතිසංස්කරණ ක්රියාත්මක කිරීමට ඉදිරි කාලයේදී වෙනත් කිසිදු දේශපාලන බලවේගයකින් අපේක්ෂා කළ නොහැකි පසුබිමක, මෙම වගකීම තවදුරටත් වැදගත් වේ.
දූෂණයට එරෙහි සටන දේශපාලනඥයන්ගෙන් පමණක් අවසන් නොවිය යුතුය. එය රාජ්ය බලය භාවිත කිරීමට බලය පවරා ඇති සෑම රාජ්ය ආයතනයක් වෙතමත්, සෑම රාජ්ය නිලධාරියකු වෙතමත් ව්යාප්ත විය යුතුය.
වැටත් තියරත් ගොයම් කෑමේ අර්බුදය